Siyah Beyaz Markaların Koruma Kapsamı – Güncel Gelişmeler

Bugüne kadar Türkiye’nin de dahil olduğu dünyadaki birçok ülkede “siyah beyaz” tescil edilen bir markanın olası tüm renk kombinasyonları ile kullanımını koruduğu kabul edilmekteydi.

Kimi ülkelerde ise siyah beyaz markanın sadece siyah beyaz kullanımı kapsadığı kabul ediliyordu. Bu konuda OHIM ve birçok ulusal marka ofisi yetkililerinin oluşturduğu Avrupa Marka ve Tasarım Network grubunun “Uyumlaştırma Programı” kapsamında son 3 yıldır yaptıkları çalışmaların amacı, farklı ulusal ofislerin uygulamalarının uyumlaştırılmasıydı. Çalışma sonucunda ortaya konulan ve OHIM tarafından Nisan ayında yayınlanan ortak bildiri (Common Communication – https://oami.europa.eu/ohimportal/en/news/-/action/view/1091009) ile, siyah beyaz markaların geniş koruma kapsamı daralıyor.

 Mayıs ayı başında da Türk Patent Enstitüsü‘nün web sitesinde (http://www.tpe.gov.tr/portal/default2.jsp?sayfa=703&haber=905) yaptığı duyuru ile, siyah beyaz markaların koruma kapsamında değişim yaşanacağı bilgisi verildi. Logoları siyah beyaz olarak tescillenmiş markaların koruma kapsamını daraltan bu uygulamanın marka sahipleri tarafından bilinmesi büyük önem teşkil ediyor.  15 Temmuz 2014 tarihi itibarı ile uygulanacak olan ortak bildiri karşısında hak sahiplerine, marka portföylerini gözden geçirmeleri ve 5 yıllık kullanma süresi dolan markaların kullanım şekillerini dikkate alarak, siyah beyaz tescil edilen markaları için gerekiyorsa (özellikle rengin ayırt edici bir unsur olarak kullanıldığı marka örnekleri bakımından) renkli halleri için başvuruda bulunmalarını tavsiye ediyoruz.

Hak sahipleri yeni markaları için ise hem siyah beyaz hem renkli halleri ile başvuru yapmak, kapsamlı ve güçlü bir koruma elde etmelerini sağlayacaktır.

Yayınlanan bildiride, çalışmaya katılan OHIM ve ulusal marka ofislerinin siyah-beyaz ve/veya gri skalada kaydedilmiş olan bir marka ile aynı işaretin renkli halinin aşağıda belirtilen 3 ana değerlendirme ekseninde aynı kabul edilip edilmeyeceğine yönelik ortak uygulama pratikleri açıklanıyor:

1)    Rüçhan talebinin değerlendirilmesinde, siyah beyaz veya gri skaladaki markaların aynı markanın renkli hali ile, renkteki farklılıklar veya tonlardaki kontrast belirsiz olmadığı sürece aynı kabul edilmeyecektir. Ancak, renkteki farklılıklar ortalama bir tüketici tarafından fark edilmeyecek kadar belirsiz ise, işaretler aynı kabul edilecektir.

2)    Ülkemizdeki mevcut uygulama ve 556 sayılı KHK 14. Madde kapsamında markanın ayırt edici niteliğini değiştirmediği müddetçe, markanın tescil edilenden farklı bir şekilde kullanılması yine de markanın kullanımını teşkil etmektedir. Bu hüküm marka sahibinin, bu değişiklikler ayırt edici niteliğini değiştirmedikçe, işarette değişiklikler yapmasına izin vermektedir. İşaretin kullanıldığı şekil ile tescil edildiği şekil arasında kati bir benzerlik bulunması gerekir. Özellikle renkteki değişiklikler ile ilgili olarak, markanın kullanım şeklinin tescil edilmiş markanın ayırt edici niteliğini değiştirip değiştirmediği, yani siyah-beyaz veya gri skalada tescil edilmişken markanın renkli kullanımının (ve tersi) tescil edilmiş halinde bir değişiklik teşkil edip etmediği değerlendirilir. Bu değerlendirmenin aşağıdaki kriterler kullanılarak vaka bazında yapılması gereklidir:

a) kelime/simge unsurları örtüşür ve ayırt edici temel unsurlardır;

b) tonlarda kontrasta uyulmuştur;

c) rengin ya da renk kombinasyonunun kendisi ayırt edici özelliğe sahip değildir; ve

d) renk, işaretin genel anlamdaki ayırt ediciliğine katkıda bulunan ana unsurlardan biri değildir.

3)    Daha önce mevcut olan siyah beyaz ve / veya gri skaladaki bir markanın aynı markanın renkli hali ile aynı olup olmadığı konusunda nispi red nedenleri bakımından yapılacak değerlendirme kapsamında, belirsiz ise, bu iki işaret aynı kabul edilir. Bununla beraber, işaretlerin aynı kabul edilebilmesi için renkteki farklılığın ortalama bir tüketici tarafından göz ardı edilebilir ve çok zor fark edilebilir olması gereklidir.

Aşağıdaki örnekler belirsiz farklılıklar olarak değerlendirilmektedir, renkteki değişiklik tüketici tarafından algılanmamaktadır.

deris1

Aşağıdaki örnekler belirgin farklılıklar olarak değerlendirilmektedir, renkteki değişiklik tüketici tarafından algılanmaktadır.

deris2

Diğer yandan ortak uygulama bildirisi aşağıdaki konularda ortak uygulama öngörmemektedir:

  • Siyah-beyaz bir işaretin renkli şekilde kaydedilmiş bir marka ile rüçhan talepleri ve nispi

ret nedenleri açısından aynı kabul edilip edilmeyeceğini kararlaştırmak (ve tersi)

  • Renkler arasındaki benzerliklerin değerlendirilmesi
  • Yoğun kullanım nedeniyle belirli bir renkte ayırt edici nitelik kazanmış siyah-beyaz markalar
    • Bizatihi renkli markalar

Not : Yazıda yer alan şekiller http://www.tpe.gov.tr/dosyalar/haber/cp4_common_communication_tr.pdf dokümanından alınmıştır.

İlgili Etiketler :